Aktualności

Metryczka w kwestionariuszu - czy zawsze jest potrzebna?

Metryczka w ankiecie stanowi bardzo cenne źródło informacji. Pytania w niej znajdujące się dotyczą danych socjodemograficznych badanych osób. Pytania te odnoszą się najczęściej do: płci, wieku, wykształcenia, miejsca zamieszkania, stanu cywilnego, sytuacji zawodowej. Poniżej przedstawiamy kilka wskazówek na temat tego, jak poprawnie zbudować metryczkę.

Na początek warto podkreślić, że dane socjodemograficzne są niezbędne do wykonania analiz statystycznych. Nawet jeśli cel badań nie jest związany ze zmiennymi z metryczki, to w trakcie późniejszych analiz może się okazać, że któraś ze zmiennych (np. wiek) ma wpływ na wyniki badań. Dane socjodemograficzne pozwalają na porównywanie grup, identyfikowanie zależności, weryfikowanie hipotez. Dlatego, jeśli zastanawiasz się, czy metryczka w ogóle jest Ci potrzebna, to odpowiedź jest zawsze taka sama: metryczka powinna się znaleźć w każdym kwestionariuszu.
Czasami zaleca się, że metryczka powinna pojawić się na końcu kwestionariusza, aby nie zniechęcić potencjalnego respondenta pytaniami dotyczącymi np. wieku, dochodu itp. W praktyce jednak metryczka najczęściej pojawia się na początku ankiety.
Kilka rad, jak stworzyć prostą i czytelną metryczkę:
  1. Pytaj krótko i zwięźle, np.: czyli zamiast „Proszę wskazać, jakie ma Pani/Pan wykształcenie” można napisać po prostu „Wykształcenie” – wypełnienie takiego kwestionariusza będzie dla respondentów zdecydowanie szybsze i łatwiejsze.
  2. Tam gdzie to możliwe, stosuj pytania zamknięte, np.: „Wykształcenie: a) podstawowe, b) zawodowe, c) średnie, d) wyższe”, „Miejsce zamieszkania: a) Wieś, b) Miasto do 50 tys. mieszkańców, c) Miasto od 50 tys. do 150 tys. mieszkańców, d) Miasto powyżej 150 tys. mieszkańców.” Pytania otwarte w metryczce nie są oczywiście błędem; najczęściej będą dotyczyły wieku; kategorie pozwalające na podział osób badanych na grupy wiekowe można będzie utworzyć później. Pamiętaj jednak, że zbyt częste stosowanie pytań otwartych (tam, gdzie nie jest to uzasadnione) może wydłużyć i skomplikować prace obliczeniowe i analizy statystyczne.
  3. Zbieraj informacje, których naprawdę potrzebujesz - nie zadawaj zbędnych pytań. W sytuacji, kiedy ankieta skierowana jest do kobiet, to nie ma sensu zadawać w metryczce pytania dotyczącego płci. Podobnie, jeśli ankieta skierowana jest np. do uczniów liceum, to nie ma sensu pytać o poziom wykształcenia.
  4. Stosuj możliwie krótkie kafeterie odpowiedzi, np. w pytaniu o wykształcenie najczęściej wystarczą Ci następujące odpowiedzi: „a) podstawowe, b) zawodowe, c) średnie, d) wyższe”. Kafeteria ta jest może uproszczona, ale pozwala na zgromadzenie najważniejszych informacji. Można oczywiście pytać o to, czy ktoś ma pełne, czy niepełne wykształcenie podstawowe, czy ktoś skończył studia licencjackie, czy może magisterskie. Zanim jednak rozbudujesz swoją metryczkę o tak szczegółowe kwestie zastanów się, na ile informacje te są dla Ciebie istotne (np. czy będziesz sprawdzał, czy wiedza mieszkańców miasta X na temat raka żołądka różni się pomiędzy osobami z wykształceniem licencjackim i magisterskim). Pamiętaj też, że zbyt szczegółowymi pytaniami możesz zniechęcić respondentów.
Jeśli nie masz pewności, czy dobrze skonstruowałeś ankietę, oczywiście możesz się zwrócić do nas – sprawdzimy i poprawimy Twoje narzędzie. Szczegóły oferty znajdziesz tutaj.